7-Р АНГИ
Дундад зууны түүх
Түрэг, Уйгур, Кидан улсууд, монгол аймгуудын нэгдэл, Чингис хааны үе болон Монголын эзэнт гүрний байгуулалтыг дэлхийн дундад зууны түүхтэй зэрэгцүүлэн үзнэ.
Хичээлүүд (35)
Ерөнхий боловсролын сурах бичгийн бүлгийн дагуу.
Дундад зууны түүхээр юу судлах вэ?
Дундад зууны түүхийг хэрхэн судлах вэ?
Дундад зуун гэж юу болох, энэ үеийн Дорно ба Өрнийн улс орнуудын түүх, төр, нийгэм, соёлын талаар судална.
Дундад зууны түүхийг хэрхэн судлах вэ?
Дундад зууны түүхийг хэрхэн судлах вэ?
Он тоолол, түүхийн эх сурвалж, Монголын нууц товчоо болон Гильом де Рубрукийн тэмдэглэлийг ашиглан түүхийг хэрхэн судлахыг үзнэ.
Монголчуудын нүүдэл, суурьшил
Чингисийн эрин үеийн өмнөх Монгол
Жужан, Түрэг болон эртний монголчуудын нүүдэл, суурьшил, Эргүнэ гүний домгийн талаар судална.
VI–XII зууны Монголын аймаг, улсууд
Чингисийн эрин үеийн өмнөх Монгол
Хамаг Монгол, Найман, Хэрэйд, Мэргид, Ойрад, Онгуд, Татар зэрэг аймаг, улсуудын талаар судална.
Монголын Дарлигин, Нирvгvн аймаг
Чингисийн эрин үеийн өмнөх Монгол
Дарлигин болон Нирvгvн аймгуудын гарал, бүтэц, Боржигин овгийн талаар судална.
Монголчуудын ахуй амьдрал, соёл
Чингисийн эрин үеийн өмнөх Монгол
Монголчуудын нүүдлийн мал аж ахуй, ан гөрөө, гэр сууц, шашин шүтлэг, соёлын талаар судална.
Ард түмний Их нүүдэл ба вант улсууд
Чингисийн эрин үеийн өмнөх дэлхий дахин
Европ дахь герман аймгууд, Хүннү нарын нүүдэл болон Баруун Ромын эзэнт улсын мөхлийн талаар судална.
Франк улс байгуулагдаж, хүчирхэгжсэн нь
Чингисийн эрин үеийн өмнөх дэлхий дахин
Хлодвиг, Их Карл, Франкийн улс болон Вердений гэрээний талаар судална.
Дундад зууны Европын нийгэм
Чингисийн эрин үеийн өмнөх дэлхий дахин
Феодалын нийгмийн давхарга, сеньор, феод, бенефици, тариачдын байр суурийг судална.
Загалмайтны шашин ба соёл
Чингисийн эрин үеийн өмнөх дэлхий дахин
Дундад зууны Европ дахь Христийн шашны байгуулал, 1054 оны Схизм болон Каролингийн сэргэн мандалтын талаар судална.
Викингүүд ба Европын улсууд
Чингисийн эрин үеийн өмнөх дэлхий дахин
Викингүүдийн нүүдэл, Лейв Эриксон, Роллон, Вильгельм болон Английн байлдан дагууллын талаар судална.
Византийн эзэнт улс
Чингисийн эрин үеийн өмнөх дэлхий дахин
Византийн эзэнт улс, Константинополь, I Юстиниан, Никагийн бослого болон Юстинианы хуулийг судална.
Оросууд төр улсаа байгуулсан нь
Чингисийн эрин үеийн өмнөх дэлхий дахин
Киевийн Русь, Рюрих, Олег, Владимир, Ярослав Цэцэн болон Оросын христийн шашныг судална.
Майя, Ацтек, Инк улс
Чингисийн эрин үеийн өмнөх дэлхий дахин
Америк тивийн Майя, Ацтек, Инк иргэншлийн онцлог, хот, соёлын талаар судална.
Лалын шашны үүсэл ба арабын ертөнц
Чингисийн эрин үеийн өмнөх дэлхий дахин
Мухаммед, Хижра, Коран, Исламын таван үндэс, Арабын халифт улс болон дундад зууны исламын шинжлэх ухааны талаар судална.
Тан, Сүн улс
Чингисийн эрин үеийн өмнөх дэлхий дахин
Дундад зууны Хятадын Тан, Сүн улс, Ан Лушаны бослого, Алтан улс болон Сүн улсын мөхлийн талаар судална.
Дундад зууны Энэтхэг
Чингисийн эрин үеийн өмнөх дэлхий дахин
Гуптын эзэнт улс, Дели Султант улс, кастын байгуулал болон Энэтхэгийн дундад зууны түүхийг судална.
Дундад зууны Япон
Чингисийн эрин үеийн өмнөх дэлхий дахин
Ямато, Нара, Хэйан, самурай, шёгунат, монголчуудын Япон руу хийсэн довтолгооны талаар судална.
Бидний мэдэх Чингис хаан
Чингисийн эрин үеийн Монголын эзэнт гүрэн
Тэмүжиний бага нас, гарал, сорилт, Бөртэ хатан болон Чингис хааны дэлхийн түүхэнд үлдээсэн өвийн талаар судална.
Чингис хаан Их Монгол улсыг байгуулсан нь
Чингисийн эрин үеийн Монголын эзэнт гүрэн
Тэмүжиний хаан болохын төлөөх тэмцэл, Монгол аймгуудын нэгдэл болон 1206 оны Их хуралдайн талаар судална.
Чингис хаан төр улсаа төвхнүүлсэн нь
Чингисийн эрин үеийн Монголын эзэнт гүрэн
Түмэн, мянган, зуун, аравтын зохион байгуулалт, Их хуралдай, Шихихутуг, хишигтэн цэрэг болон төрийн бэлгэдлийг судална.
Монголчуудын ахуй амьдрал, соёл
Чингисийн эрин үеийн Монголын эзэнт гүрэн
Монголчуудын нүүдлийн аж ахуй, бичиг үсэг, Монголын нууц товчоо, Хархорумын олон улсын шинжийг судална.
Чингис хаан Монголын их гүрнийг үндэслэсэн нь
Чингисийн эрин үеийн Монголын эзэнт гүрэн
Алтан улс, Хар Хятан, Хорезм, Тангудын эсрэг хийсэн байлдан дагуулал болон Монголын их гүрний өргөжилтийг судална.
Өгэдэй хаан Монголын их гүрнийг төвхнүүлсэн нь
Чингисийн эрин үеийн Монголын эзэнт гүрэн
Өгэдэй хааны төрийн шинэчлэл, өртөө, татвар, Хархорум болон баруун зүгийн аян дайны талаар судална.
Гуюг, Мөнх хаадын үеийн Монголын их гүрэн
Чингисийн эрин үеийн Монголын эзэнт гүрэн
Гуюг болон Мөнх хаадын төр, их хуралдай, шашны бодлого, Хүлэгүгийн аян болон Мөнхийн үеийн Монголын гүрнийг судална.
Монголын Их Юань улс
Чингисийн эрин үеийн Монголын эзэнт гүрэн
Хубилай хаан, Юань улс, Дайду, Пагва ламын дөрвөлжин бичиг, хүн амын дөрвөн зэрэглэл болон Япон руу хийсэн аян дайныг судална.
Монголын Алтан орд улс
Чингисийн эрин үеийн Монголын эзэнт гүрэн
Зүчийн улс, Бат, Алтан ордын нутаг, Оросын хот улсууд, Куликовын тулалдааны талаар судална.
Монголын Цагадайн улс
Чингисийн эрин үеийн Монголын эзэнт гүрэн
Цагадайн эзэмшил, Төв Азийн нутаг, Дува, Кебек болон Төмөрийн улсын үүсэлтэй холбоотой түүхийг судална.
Монголын Ил хаант улс
Чингисийн эрин үеийн Монголын эзэнт гүрэн
Хүлэгү, Ил хаант улс, Багдадын эзлэл, Газан хаан болон Рашид-ад-дины түүхийн бүтээлийн талаар судална.
Феодалууд ба тариачид
Чингисийн эрин үеийн дэлхий дахин
Дундад зууны Европын феодалын шатлал, шилтгээн, рыцарь, тариачид болон тариачдын эсэргүүцлийн талаар судална.
Дундад зууны Европын хотууд
Чингисийн эрин үеийн дэлхий дахин
Европын хотуудын өсөлт, гар урлал, коммун, цех болон гильдийн талаар судална.
Загалмайтны сүмийн хүчирхэгжилт ба аян дайнууд
Чингисийн эрин үеийн дэлхий дахин
Ромын Пап ламын эрх мэдэл, индульгенц, инквизиц болон Загалмайтны аян дайнуудын талаар судална.
Баруун Европ: тэмцэл ба нэгдэл
Чингисийн эрин үеийн дэлхий дахин
Франц, Английн төвлөрсөн улс, Зуун жилийн дайн, Жанна Д'Арк, Английн парламент болон Испанийн нэгдлийг судална.
Баруун Европын соёл
Чингисийн эрин үеийн дэлхий дахин
Дундад зууны Европын их сургууль, шинжлэх ухаан, Рожер Бэкон, Марко Поло зэрэг соёл, шинжлэх ухааны хөгжлийг судална.
Византийн эзэнт улсын мөхөл
Чингисийн эрин үеийн дэлхий дахин
Османы түрэгүүдийн хүчирхэгжилт, 1453 оны Константинополийн эзлэлт болон Византийн эзэнт улсын мөхлийг судална.
Гүнзгийрүүлсэн нэмэлт хичээл (8)
Инфографик, газрын зураг, он цагийн хэлхээс, эх сурвалж бүхий сэдэвчилсэн хичээлүүд. Заавал биш ч гүнзгий ойлгоход тустай.
Түрэгийн үе
Хаант улс, бичиг үсэг, тэлэлт
Түрэгийн хаант улсын байгуулалт, задрал, Орхоны бичээс болон нүүдэлчдийн улс төрийн уламжлалыг судална.
Уйгур ба Кидан улс
Суурин хот, хос тогтолцоо
Уйгурын хаант улсын хот суурин, худалдаа, шашин болон Кидан улсын хос тогтолцоот засаглалыг судална.
Монгол аймгууд ба Тэмүүжин
Хуваагдлаас нэгдэл рүү
XII зууны Монгол нутгийн байдал, аймгуудын тэмцэл, Тэмүүжиний амьдралын зам болон нэгдлийн үйл явцыг судална.
Их Монгол улс байгуулагдсан нь
1206 он — төрт ёсны шинэ үе
1206 оны их хуралдай, Их засаг хууль, мянгатын зохион байгуулалт, бичиг үсэг болон төрийн байгууллыг судална.
Өгөөдэй хаан
Байлдан дагуулалтаас төрийн байгуулал руу
Өгөөдэй хааны үеийн төрийн шинэчлэл, Хархорум хотын байгуулалт, өртөөний тогтолцоо болон Европын аян дайныг судална.
Монголын эзэнт гүрэн
Евразийг холбосон гүрэн
Эзэнт гүрний тэлэлт, засаг захиргаа, худалдаа, соёлын харилцан нөлөө болон түүний хоёрдмол үр дагаврыг судална.
Дундад зууны дэлхий
Европ, лалын ертөнц, Ази
Европын феодалын байгууламж, лалын иргэншлийн цэцэглэлт, Азийн улсуудыг Монголын үетэй зэрэгцүүлэн судална.
Дүгнэлт: Дундад зууны эргэлт
Жилийн эцсийн давтлага
Түрэгээс Монголын эзэнт гүрэн хүртэлх замналыг нэгтгэн давтаж, дэлхийн түүхтэй холбон дүгнэнэ.